|
Jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar 1997-2002
Jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar byggir á lögum nr. 28/1991 um jafna
stöðu og jafnan rétt kvenna og karla.
Markmið jafnréttisáætlunarinnar er að stuðla að jafnri stöðu kvenna og
karla í Ísafjarðarbæ. Jafnframt er markmið að bæði konur og karlar nýti sér
það lagalega jafnrétti sem er til staðar í atvinnulífinu, innan fjölskyldunnar, í
félagslífi og til menntunar.
Með samþykki jafnréttisáætlunar fyrir sveitarfélagið er lögð áhersla
á frumkvæði bæjaryfirvalda til aðgerða sem jafna rétt kynjanna og stuðla um leið
að því að vitund og verknaður verði samofin vilja íbúanna til eflingar jafnrétti.
Með jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar er kveðið á um það hvernig
bæjaryfirvöld, stofnanir og fyrirtæki í Ísafjarðarbæ og bæjarbúar geta unnið að
jafnrétti, jafnri stöðu og virðingu kvenna og karla og þar með bættum samskiptum og
líðan allra bæjarbúa.
Framkvæmd og umfang
Jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar tekur til stjórnkerfis sveitarfélagsins og
starfsmanna bæjarins annars vegar og hins vegar til starfsemi og þjónustu sem veitt er
hjá stofnunum hans.
Fela ber starfsmanni í stjórnkerfi sveitarfélagsins að vinna að því að
jafna stöðu kynjanna í fyrirtækjum og stofnunum bæjarins, ásamt því að vera
ráðgjafi í stefnumótun í jafnréttismálum. Starfsmaðurinn skal vera
bæjaryfirvöldum, fyrirtækjum og starfsmönnum bæjarins til aðstoðar í
jafnréttismálum og starfa með félagsmálanefnd Ísafjarðarbæjar.
Við skipun kjörinna fulltrúa í félagsmálanefnd skal þess gætt að
a.m.k. einn fulltrúi verði talsmaður jafnréttismála og verði til fulltingis þeim
starfsmanni sveitarfélagsins er vinnur að þessum málaflokki.
Í upphafi hvers árs skulu stofnanir og fyrirtæki, nefndir og ráð á vegum
sveitarfélagsins gera starfsáætlun í jafnréttismálum. Um framkvæmdir og stöðu
mála skal gerð grein fyrir í lok hvers árs.
Árlega skal bæjarstjórn Ísafjarðarbæjar veita viðurkenningu þeirri
stofnun eða fyrirtæki í sveitarfélaginu sem best hefur unnið að framgangi
jafnréttis-áætlunarinnar. Við skipan í nefndir, ráð og stjórnir á vegum
Ísafjarðarbæjar skal leitast við að hlutföll kynja séu sem jöfnust.
Stjórnkerfi og starfsmannastefna
Jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar bendir á skyldu stofnana og fyrirtækja
bæjarins að auglýsa stöður til umsóknar. Hvatning til þess kyns sem er í
minnihluta í viðkomandi starfsgrein skal koma fram í auglýsingu um starf eða hvatning
þess efnis að konur jafnt sem karlar sæki um starfið. Þegar ráða á í
stjórnunarstöður skal þess gætt að hafa bæði kynin í huga við gerð
auglýsinganna.
Við úthlutun verkefna, tilfærslur í störfum og uppsagnir skal þess gætt
að kynjum sé ekki mismunað. Þess skal gætt að konur og karlar njóti að öllu leyti
sambærilegra kjara og starfsaðstæðna og vísað til laga nr. 28/1991.
Það telst þó ekki til mismununar að taka sérstakt tillit til kvenna vegna
þungunar, barnsburðar og umönnunar ungbarna.
Karlar í föstu starfi hjá Ísafjarðarbæ skulu eftir fæðingu barna
þeirra, njóta tveggja vikna fæðingarorlofs á fullum launum. Við ákvörðun launa og
fríðinda skal þess gætt að kynjum sé ekki mismunað, sbr. 4. gr. laga nr. 28/1991.
Sérstaklega skal leitað eftir því að allir þættir; starfssvið, reynsla
og menntun karla og kvenna, séu metnir jafnt. Starfsfólk Ísafjarðarbæjar skal eiga
kost á sveigjanlegum vinnutíma, hlutastörfum eða annarri hagræðingu vinnutíma, þar
sem því verður við komið. Starfsfólki skal auðveldað að samræma
fjölskylduábyrgð starfi sínu.
Fræðsla og ráðgjöf
Jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar bendir á að fræðsla um jafnréttismál
og leiðir til að vinna að jafnri stöðu kynjanna skuli vera virkur þáttur í starfi
innan stofnana sveitarfélagsins.
Einstaklingum, starfsmönnum og stjórnendum í bæjarkerfinu skal standa til
boða aðstoð og fræðsla í jafnréttismálum. Þetta á við um störf og
starfsaðstæður s.s. kjör og samskipti á vinnustað, kynferðislega áreitni,
valdbeitingu og önnur þau mál sem snúa að jafnrétti og samskiptum kynjanna á
vinnustað.
Beina skal því til skólayfirvalda og forstöðumanna uppeldisstofnana að
vinna að jafnri stöðu kynjanna og veita börnum og unglingum hvatningu til að rækta
sérkenni sín og jákvæð samskipti kynjanna.
Áherslu skal leggja á að kennarar fái þjálfun í að undirbúa nemendur
af báðum kynjum fyrir einkalíf og atvinnulíf, félagslíf og fjölskyldulíf.
Þá er því beint til skólayfirvalda
- að þau sjái til þess að námsefni mismuni ekki kynjunum
- að náms- og starfsfræðsla verði sjálfstæð námsgrein á síðari stigum
grunnskóla
- að sjálfstyrking verði sjálfsagður hluti námsins á öllum skólastigum
- að skólinn leggi áherslu á að búa bæði kynin undir ábyrgð og skyldur
fjölskyldu- og atvinnulífs.
Þeim tilmælum er beint til starfsfólks á leikskólum, í skólum, í
félagsmiðstöðum og íþróttahúsum að hafa jafnréttissjónarmið að leiðarljósi.
Starfsmönnum Ísafjarðarbæjar skal gefinn kostur á að sækja námskeið og fræðslu
um samskipti og jöfn áhrif kynjanna á vinnustað. Bæjaryfirvöld skulu hafa
frumkvæði í að halda fundi fyrir starfsmenn um jafnrétti kynjanna.
Kynning
Útgáfa fræðslu- og upplýsingaefnis um jafnrétti er æskilegt að efla.
Jafnréttisáætlun þessi skal kynnt öllum stjórnendum fyrirtækja bæjarins, kjörnum
bæjarfulltrúum og embættismönnum. Eftir útgáfu jafnréttisáætlunar
Ísafjarðarbæjar skal hún einnig kynnt í öllum stofnunum og fyrirtækjum bæjarins og
í fjölmiðlum.
Breytingar á stöðu kvenna og karla sem starfa hjá Ísafjarðarbæ skal
kanna á hverju kjörtímabili. Endurskoðun jafnréttisáætlunarinnar fari fram í lok
hvers kjörtímabils. Nauðsynlegar eru fræðslu- og kynningaraðgerðir að frumkvæði
bæjaryfirvalda er hafa það að markmiði að efla jafnrétti kynjanna.
Framkvæmdaáætlun
Árið 1997
Jafnréttisáætlun samin og samþykkt.
Ákvörðun tekin um framkvæmd og umfang.
Árið 1998
Jafnréttisáætlun gefin út.
Umfangsmikil kynning fari fram í öllum stofnunum og fyrirtækjum bæjarins.
Árið 1999
Jafnréttisviðurkenning Ísafjarðarbæjar veitt í fyrst sinn.
Árið 2000
Viðhorfskönnun til jafnréttismála framkvæmd meðal íbúa Ísafjarðarbæjar
Árið 2001
Endurskoðun jafnréttisáætlunar Ísafjarðarbæjar fari fram.
Greinargerð með jafnréttisáætlun Ísafjarðarbæjar
Starfshópur sem unnið hefur að gerð jafnréttisáætlunar fyrir Ísafjarðarbæ
gerir nánari grein fyrir áætluninni í þessari greinargerð:
Framkvæmd og umfang
Eins og fram kemur í áætluninni er henni ætlað að stuðla að jafnri stöðu
kvenna og karla í Ísafjarðarbæ. Áætlunin er gerð með stoð í lögum nr. 28/1991
um jafna stöðu karla og kvenna en þar kemur fram í 1. grein að sérstaklega skuli
bæta stöðu kvenna til að ná jafnrétti og jafnri stöðu kvenna og karla á öllum
sviðum. Því á það ekki að vera nein goðgá að ræða um leiðrétta stöðu
kvenna sérstaklega. Nefndarmenn leggja áherslu á að dregið verði úr launamun
kynjanna.
Hugmynd starfshópsins varðandi skipun kjörinna fulltrúa í félagsmálanefnd er að
einhver fulltrúanna hafi jafnréttismál á sinni könnu en starfi annars jafnt öðrum
fulltrúum. Hér er um nýjung að ræða sem áhugaverð er fyrir Ísafjarðarbæ. Þessa
skipan mála leggjum við til þar sem hvorki er grundvöllur fyrir sérstakri
jafnréttisnefnd í sveitarfélaginu né sérstökum starfsmanni.
Félagsmálastjóri fylgir jafnréttismálum eftir í sínu starfi og skipuleggur í
samráði við félagsmálanefnd. Einnig gæti komið til greina að starfshópurinn sem
unnið hefur að gerð jafnréttisáætlunarinnar starfi áfram um sinn.
Um gerð áætlunarinnar
Starfshópurinn hafði til hliðsjónar lög um jafna stöðu kvenna og karla og einnig
aðrar jafnréttisáætlanir sem gerðar hafa verið í öðrum sveitarfélögum og
stofnunum. En hver áætlun tekur mið að því umhverfi sem henni er ætlað að
þjóna. Fyrsti fundur starfshópsins fór fram 29. júlí og í nóvember 1997 var
jafnréttisáætlunin samþykkt í bæjarstjórn og starfshópnum falið að vinna áfram
að framkvæmd jafnréttisáætlunarinnar.
Ísafjarðarbæ í nóvember 1997
Jónína Ólöf Emilsdóttir
Bergljót Pálmadóttir
Halldór Halldórsson
Þórunn Gestsdóttir, ritari
|